ފާއިތުވި އަހަރުތަކުގައި ދިވެހިރާއްޖޭގެ ތަޢުލީމީ ނިޒާމަށް ގެނެވުނު ބަދަލުތަކުގެ ތެރޭގައި، ހުރިހާ ދަރިވަރުން ހިމެނުމުގެ ސިޔާސަތު ތަޢާރަފު ކުރެވުނެވެ. މި ބަދަލު ގެނެވުނީ ހުޅަނގުގެ ޤައުމުތަކުގެ ތަޢުލީމީ ނިޒާމުތަކުން ނަމޫނާ ނަގައިގެންނެވެ. ނަމަވެސް މި ސިޔާސަތުގެ ސަބަބުން ދަރިވަރުންގެ ތަޢުލީމީ ފެންވަރަށް ނޭދެވޭ އަސަރުތަކެއް ކުރަމުންދާކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ.
މިހާރުގެ ނިޒާމުގެ އެންމެ ބޮޑު އެއް މައްސަލައަކީ ދަރިވަރުންނަށް ރިޕީޓް ކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ނުލިބުމެވެ. އެއް މާއްދާއިން ފާސްވުމުން އޭ ލެވެލްއަށް ކިޔެވުމުގެ ފުރުޞަތު ދިނުމަކީ ދަރިވަރުންގެ މުސްތަޤުބަލަށް ގެއްލުން ލިބިދާނެ ކަމެކެވެ. މިގޮތަށް ޢަމަލު ކުރުމުގެ ސަބަބުން:
- ދަރިވަރުންނަށް އެކަށީގެންވާ އަސާސީ ހުނަރުތައް ނުލިބި، މަތީ ތަޢުލީމަށް ދިއުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބެއެވެ.
- ދަރިވަރުންގެ މެދުގައި ވާދަވެރިކަން ކުޑަވެ، ރަނގަޅު ނަތީޖާ ހޯދުމަށް މަސައްކަތް ކުރުމުގެ ޝައުޤުވެރިކަން ގެއްލެއެވެ.
- މުދައްރިސުންނަށް ދަރިވަރުންގެ ފެންވަރު ރަނގަޅު ކުރުމަށް އެކަށީގެންވާ ވަގުތު ނުލިބެއެވެ.
- މަތީ ފެންވަރުގެ ދަރިވަރުންނަށް އެކަށީގެންވާ ސަމާލުކަމެއް ނުލިބި، އެ ދަރިވަރުންގެ ހުނަރު އިތުރަށް ތަރައްޤީ ކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ގެއްލެއެވެ.
މިހާރުގެ އެޑިއުކޭޝަން މިނިސްޓަރު ވިދާޅުވި ގޮތުގައި ގްރޭޑް އެކަކަށް ވަންނަ 7،000 ދަރިވަރުންގެ ތެރެއިން 2،500 ދަރިވަރުން ވެސް އޯ ލެވެލް ނިންމައި މަތީ ފެންވަރުގެ ޔުނިވާސިޓީއަށް ވަދެވޭ ވަރަށް ފާސް ނުވެއެވެ. މިއީ ވަރަށް ބޮޑު އަދަދެކެވެ. މިކަމުން ދޭހަވަނީ މިހާރުގެ ނިޒާމުގެ ސަބަބުން ގިނަ ދަރިވަރުންތަކެއް އެކަށީގެންވާ ފެންވަރަކަށް ތައުލީމު ނުދެވޭ ކަމެވެ. ނަމަވެސް މިކަން ހައްލު ކުރުމުގެ ފިކުރެއް ސަރުކާރުގައި ނެތެވެ. ހުޅަނގުން އަންގާ ގޮތަކަށް ނޫނީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ތައުލީމީ ނިޒާމު ބައްޓަން ކުރެވެން ނެތެވެ. ސަބަބުވެރި އިންސާނާގެ ވިސްނުންވެސް ބޭނުން ކުރެވެން ނެތެވެ.
ހުޅަނގުން މިފަދަ ނިޒާމްތައް ތައުލީމީ ނިޒާމަށް ގެނައީ، "އިންކްލޫސިވިޓީގެ" ތެރެއިން އެއްޖިއްސުން ގުޅުން ހިންގާ މީހުންނާއި، ކުޑަ ކުދިންނާއި ބެހޭ މީހުންނާއި، އެކި ޖެންޑާގެ ގޮތުގައި އައިޑެންޓިފައި ކުރާ މީހުންގެ ދައުރު މުޖުތަމައުގައި ފުޅާކުރުމަށް ހިންގި ޕްރޮޕަގަންޑާއެއްގެ ތެރެއިންނެވެ. މިއީ މުސްލިމުން އޭގައި ޖެހި ޔޫއެންޑީޕީ ފަދަ ތަންތަނުން ބުނާހާ ގޮތަކަށް މުޅި ނިޒާމު ބަދަލުކޮށް ކުރިއަށް ގެންދަން ކަމެއް ނޫނެވެ.
މިކަމުގެ ސަބަބުން ހުޅަނގުގެ ޙަޟާރާތް އެދެނީ، ވެއްޓެމުންނެވެ. ބާރުތައް އެދަނީ ހުޅަނގުގެ މަދު މުއްސަނދިންތަކެއް ނަގަމުންނެވެ.
ހުޅަނގުގެ ޤައުމުތަކުގައިވެސް މިފަދަ ނިޒާމުތަކުގެ ސަބަބުން ގިނަ ބަޔަކު ބޭކާރުވެގެން ގޮސްފައިވާކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ. މިސާލަކަށް:
- އެމެރިކާގައި 2019 ވަނަ އަހަރު ހައި ސްކޫލް ނިންމި ދަރިވަރުންގެ ތެރެއިން 16% ދަރިވަރުން ކިޔެވުން ހުއްޓާލާފައިވެއެވެ.
- އިނގިރޭސިވިލާތުގައި 2021 ވަނަ އަހަރު 18 އަހަރުން މަތީގެ މީހުންގެ ތެރެއިން 8.7% މީހުންނަކީ އެއްވެސް ތަޢުލީމީ ސަނަދެއް ނެތް މީހުންނެވެ.
- އޮސްޓްރޭލިއާގައި 2020 ވަނަ އަހަރު 15-24 އަހަރާ ދެމެދުގެ 11.8% ޒުވާނުންނަކީ ވަޒީފާއެއްގައި ނޫޅޭ އަދި ތަޢުލީމު ނުވަތަ ތަމްރީނު ޕްރޮގްރާމެއްގައި ބައިވެރިނުވާ ޒުވާނުންނެވެ.
މި ތަފާސް ހިސާބުތަކުން ދައްކައިދެނީ ހުރިހާ ދަރިވަރުން ހިމެނުމުގެ ސިޔާސަތުގެ ސަބަބުން ގިނަ ދަރިވަރުންތަކެއް އެކަށީގެންވާ ފެންވަރަކަށް ނުދެވި ކުރިއަށް ދާކަމެވެ. މީގެ ސަބަބުން، މުޖުތަމަޢުގައި ޤާބިލު މަސައްކަތްތެރިންގެ ދަތިކަން އިހުސާސްވެއެވެ.
މި މައްސަލައަށް ހައްލެއް ހޯދުމަށްޓަކައި:
- ކޮންމެ ގްރޭޑެއްގައިވެސް ވަކި ފެންވަރެއް ހިފެހެއްޓުމަށް މިންގަނޑުތަކެއް ކަނޑައެޅުން.
- ދަރިވަރުންނަށް ރިޕީޓް ކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ދިނުން.
- ދަރިވަރުންނަށް އިތުރު އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ޚާއްޞަ ޕްރޮގްރާމްތައް ތަޢާރަފު ކުރުން.
- މުދައްރިސުންނަށް އިތުރު ތަމްރީނު ދިނުމާއި، ކުލާސް ސައިޒް ކުޑަކުރުން.
- ދަރިވަރުންގެ ކުރިއެރުން ވަޒަންކުރުމަށް އެކަށީގެންވާ ނިޒާމެއް ޤާއިމު ކުރުން.
ޚުލާޞާ ގޮތެއްގައި ބުނާނަމަ، ހުރިހާ ދަރިވަރުން ހިމެނުމުގެ ސިޔާސަތަކީ ރަނގަޅު މަޤްޞަދެއްގައި ގެނެވުނު ބަދަލެއް ނަމަވެސް، މިހާރު މި ނިޒާމު ތަންފީޒު ކުރެވޭ ގޮތުން ދަރިވަރުންގެ ތަޢުލީމީ ފެންވަރަށް ނޭދެވޭ އަސަރު ކުރަމުންދެއެވެ. ހުޅަނގުގެ ނިޒާމުތަކުގެ ނުބައި ނުފޫޒުން އަރައިގަނެ، ދިވެހިރާއްޖެއަށް އެންމެ އެކަށީގެންވާ ތަޢުލީމީ ނިޒާމެއް ޤާއިމުކުރުމަކީ ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ. މިގޮތުން، ދަރިވަރުންގެ ފެންވަރު ހިފެހެއްޓުމަށާއި، ރިޕީޓް ކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ދިނުމަށް އިސްކަންދީގެން ނިޒާމު އިޞްލާޙު ކުރުމަކީ މުހިންމު ކަމެކެވެ.